Uitgelezen: De schande van Gaza. Brief aan Martijn Lauwens.

Beste Martijn,

Het Israëlisch-Palestijns conflict is een van de meest besproken en gedocumenteerde conflicten ter wereld, en toch is de kennis erover vaak vrij beperkt.  Ondanks die vrij beperkte kennis heeft iedereen toch wel een mening.  Daarbovenop stelt u vast dat Palestina in veel domeinen een uitzondering is.  In het onderwijs, de journalistiek en de politieke wereld is Palestina de grote afwezige.  Israël daarentegen geniet een status als bevoorrechte partner en blijft het beeld van ‘de enige democratie in het Midden-Oosten’ bestaan.  Beide vaststellingen gaven het idee een boek te schrijven vorm.

Een idee kan blijvend liggen sluimeren om uiteindelijk nooit gerealiseerd te worden.  Zo gebeurde niet met uw idee tot het schrijven van een boek.  De stilte van de wereld over de gruwel in Gaza, die u dagelijks zag, stuwde u voort om dit boek te schrijven.  Geen afstandelijke oplijsting van feiten, maar een schreeuw vanuit de buik, vanuit het hart.  Een striemende aanklacht tegen de godsgruwelijke hypocrisie van Europa.  In dit boek gaat u op zoek naar verklaringen voor die Europese medeplichtigheid.  Uw boek is een combinatie van persoonlijke bewogenheid, empathie en oog voor complexiteit.  Vertrekkend vanuit uw jarenlange betrokkenheid bij de Palestijnse kwestie.  Uw boek combineert de feitelijke waarheid van de journalistiek met de narratieve waarheid van de persoonlijke getuigenis.

De schande van Gaza is een opeenstapeling van schandes.  Die schande heet landroof, etnische zuivering, blokkade, bezetting, apartheid en uiteindelijk ook genocide.  Het verhaal begint niet op 7 oktober.  Het verhaal begint eerder.  Veel eerder.  Uw boek is evenwel niet chronologisch opgebouwd, wel thematisch.  In de eerste twee hoofdstukken probeert u ‘de situatie’ te beschrijven zoals die eruitzag tot en met 7 oktober 2023.  In de volgende twee hoofdstukken bespreekt u de gruwel die zich in de Gazastrook heeft afgespeeld vanaf die zevende oktober.  Het vijfde hoofdstuk gaat dieper in op de rol van het Westen, Europa en België.  In de epiloog bespreekt u tot slot welke rol wij als burgers kunnen opnemen.

U voelt zich betrokken.  U kiest een kant.  U kiest vóór rechtvaardigheid en gelijkwaardigheid.  U kiest tégen collectieve bestraffing, kindermoord en eindeloze verwoesting.  U kiest de kant van vrijheid, zelfbeschikking en internationaal rechts.  In uw gezelschap voel ik  mij meteen goed.  Want uw kant is ook de kant waar ik wil staan.

In uw boek komen drie elementen naar voor die essentieel zijn: een kroniek van een aangekondigde genocide, het hegemonische narratief dat over Israël bestaat in Europa en het vreedzame verzet, nauw verbonden met de Palestijnse traditie van soemoed, standvastigheid of veerkracht.

In die kroniek van een aangekondigde genocide benoemt u de revisionistisch-zionistische droom van Netanyahu: een grote en krachtige staat die uitsluitend voorbehouden is aan het Joodse volk.  De bezette gebieden maken deel uit van die staat en een Palestijnse staat komt er wat hem betreft nooit.  U benoemt de apartheid.  Een systeem, waarin Palestijnse staatsburgers, goed voor een vijfde van de bevolking, leven.  Het leven van Palestijnse burgers is onderworpen aan de willekeur en onvoorspelbaarheid  die de Israëlische dominantie met zich meebrengt.

De barrage aan genocidale en ontmenselijkende retoriek, samen met hoe de militaire operatie is verlopen, bewijzen de intentie om een volk ‘volledig of gedeeltelijk’ te vernietigen, en dus is er aan de definitie van een genocide volgens de VN-conventie voldaan.  De Israëlische vernietiging van Gaza is al lang geen zelfverdediging meer.  De gijzelaars zijn vrij.  Daarbij komt het oordeel van Israëlische militaire analisten begin juni 2025 dat Hamas niet langer in staat is in een georganiseerd militair kader te opereren, dat de centrale commandostructuur en controlemechanismen verdwenen zijn.  Het moet duidelijk zijn, het doel van de militaire operatie is om de Palestijnen collectief te vernietigen.  Dat is wat Holocaust-expert Amos Goldberg zegt.  Dit is vernietiging, schrijft u.  Alle aspecten die menselijk leven mogelijk maken, werden/worden vastberaden uitgewist.  Israëli’s wissen de Palestijnen uit.  Om dat duidelijk te maken, beschrijft u wat er in Gaza gebeurt.  De oorlog tegen kinderen.  De luchtaanvallen tegen dichtbevolkt gebied.  De grondinvasies.  Menselijke schilden.  Foltering.  Blokkade.  Uithongering.

U benoemt de internationale rechtsregels die Israël schendt.  Herhaaldelijk.  Jarenlang.  Alles wat we in de genocide na 7 oktober hebben zien gebeuren, zagen we ook al veel eerder gebeuren.  De praktijken zijn hetzelfde, alleen de schaal is nog onvoorstelbaar veel groter geworden.  We weten alles, we kiezen er alleen voor het te laten gebeuren.  Daarvoor bestaat één woord: medeplichtigheid.  Wij botsen op een muur van politieke lafheid, van fletse excuses en vermijdingsgedrag.  Een muur van totaal gebrek aan visie of verantwoordelijkheidszin.  Een muur van historisch zelfverraad aan de waarden waar Europa zogezegd voor zou moeten staan.

U tracht het te begrijpen.  U tracht een antwoord te zoeken.  U komt niet verder dan vast te stellen dat het onze leiders ontbreekt aan lef, aan staatsmanschap.  U herinnert ons aan de woorden van Desmond Tutu: als je neutraal bent in tijden van onrecht, heb je de kant van de onderdrukker gekozen.  Die valse neutraliteit noemt u medeplichtigheid.  Want er zijn mogelijke reacties.  Er zijn mogelijke sancties.  U kan enkel vaststellen dat er helemaal niks gebeurt.  Enkel blablablabla.

Beste Martijn.  Enkele weken terug las ik Ik zag de hel van Mohanad Albelbeisi.  Ik was woedend.  Maar woede wordt gesterkt als het kennis als voedingsbodem heeft.  Daarom ging ik ook uw boek lezen.  Omdat mijn kennis te beperkt was.  Het moest aangevuld wordt.  Terwijl het boek van Mohanad inzoomt op zijn persoonlijke verhaal, zoomt uw boek uit op het grotere verhaal.  Maar zowel in het inzoomen als het uitzoomen wordt het lijden van het Palestijnse volk duidelijk zichtbaar.  Ik lees uw boek en, alhoewel mijn moeder het mij verbiedt, vloek ik bij elke pagina.  Omdat ik de stilte van de wereld niet kan begrijpen.  Uw boek reikt mij een arsenaal aan woorden aan.  Woorden die mijn stem meer kracht geven.  Waardoor ik nog luider kan spreken telkens als ik hoor ‘ja maar Hamas’ of ‘het recht op zelfverdediging’.  Daarvoor wil ik u danken.  Van ganser harte.  Dank dus.  Dank.  Dank.  Dank.

Met vriendelijke groeten.